Hij kent zijn mensen. Sommigen al jaren. En vaak merkt hij het als er iets niet klopt- als iemand anders is dan anders, ook al kan hij er niet meteen de vinger opleggen. Voor de zekerheid laat hij zijn kantoordeur open. Meestal staat die open. Zijn naam is Bernhard Thieke. Sinds 1987 werkt hij in de DMK-zuivelfabriek in Neubörger, een klein dorp in het Emsland in Nedersaksen. En hij is een zeldzaamtype in het moderne werkleven: iemand die het echt meent als hij vraagt hoe hetmet je gaat. De 57-jarige begon als zuivelvakman, haalde zijn meestertitel en gaf later leidingaan de productie. Vandaag is hij Business Development Plant Manager, verantwoordelijk voor investeringen, nieuwe afvullijnen, verpakkingsontwikkelingen de strategische toekomst van de hele locatie. Hij is aanspreekpunt voormarketing, sales en ontwikkeling - en kent bijna alle 120 medewerkers, sommigenook privé. Wie bij de vrijwillige brandweer zit – hijzelf sinds 1993 – wie kinderenheeft, wie een moeilijke dag heeft, ook al wordt dat niet uitgesproken. In zekere zin leidt hij twee levens – en toch zijn ze één. Hij stapt naar voren waaranderen terugdeinzen: in brandende situaties, moeilijke gesprekken of diensten die niemand wil overnemen. Soms letterlijk. Soms figuurlijk. Voor hem maakt dat geen verschil. Ook bij de brandweer ben je altijd bereikbaar - dag en nacht, ook in het weekend en op feestdagen. “In beide gevallen,” zegt Thieke, “werkt alleen watals team werkt. Het ene heeft me het andere geleerd.”
Wat de brandweer leert
In 2006 ontspoorde bij Neubörger een Transrapid-trein. Thieke en zijn collega’shaalden nog mensen levend uit het wrak - en moesten er ook velen bergen die hetniet overleefden. In 2023 trad de Eems buiten haar oevers en stond de helegemeente onder water. Urenlang probeerden brandweerlieden oudere bewonerste overtuigen hun huizen te verlaten - mensen die niet konden of wilden gelovenhoe ernstig de situatie was. “Dan helpen geen bevelen,” zegt Thieke. “Je moetluisteren, uitleggen, overtuigen. Net als op het werk.” Zijn eerste zware inzet - een verkeersongeval, een persoon die hem aankeek, de laatste mens in diens leven, en daarna voorgoed de ogen sloot - draagt hij nogaltijd met zich mee. “Die beelden blijven. Je ontwikkelt een diep gevoel van nederigheid tegenover het leven.” Die houding neemt hij elke dag mee naar de fabriek.
“Bij de brandweer stuur je nooit iemand onervaren alleen naar binnen. In de fabriek doe ik precies hetzelfde.”
Eén principe verbindt beide werelden: ervaren en nieuwe collega’s horen bijelkaar. Bij de brandweer staat altijd een ervaren kracht naast een jongere - om tebeschermen, maar ook om te leren. Thieke heeft ervoor gezorgd dat dat in de fabriek niet anders is. “Jonge collega’s mogen niet mentaal opgebrand raken. Dat hebben we bij de brandweer vroeg geleerd. En wat bij hoogwater geldt, geldt ookaan de afvullijn.”
Wat de zuivelfabriek leert
In Neubörger produceert DMK een assortiment dat van buiten bescheiden lijkt, maar van binnen verrassend complex is: standyoghurt, vruchtenyoghurt, gethermiseerde producten, zure room, crème fraîche, Griekse yoghurt, specialeingrediënten voor dressings en private labels, en flammkuchencrème voor de binnen- en buitenlandse markt. De locatie is klein - maar uiterst flexibel. Ze kan zowel kleine batches als grotevolumes draaien, met korte lijnen, platte structuren en een productiediepte die grotere locaties vaak niet hebben. Wat dat mogelijk maakt, legt Thieke eenvoudig uit: “We hebben de hardware. Maar zonder de mensen die hier elke dag staan en in het product geloven, stelt hetniets voor.” Het klinkt misschien als managementtaal, maar bij hem is het letterlijkzo bedoeld. Zijn vader was melkveehouder. Thieke heeft zelf gemolken en weethoe afhankelijk je bent van voer, weer en alles wat het leven van een dier bepaalt. Hij weet hoe kwetsbaar melk is voordat die de fabriek bereikt. “Het is geenabstract industrieel product. Het komt van een levend wezen.” Dat respect voor de grondstof moet, zegt hij, tot aan de laatste afvullijn voelbaar zijn. Daarom vraagt hij ook de medewerkers die dagelijks aan de installaties staanwanneer er iets verbeterd moet worden. Hoe kunnen verliezen bij omstellingenworden verminderd? Wat kan beter bij het ombouwen van een lijn? “Zij kennen de installatie als hun eigen kind. Waarom zou ik het hen niet vragen?” Hij is telkensweer onder de indruk van de ideeën die daaruit voortkomen - en van het effect dat het heeft om gevraagd te worden.
“Wie deel uitmaakt van de oplossing, staat de volgende ochtend anders aan zijn machine.”
Wat blijft na 39 jaar
In bijna vier decennia maakte Thieke dertien verschillende leiderschapsstijlenmee. Vier bedrijfsnamen: Öing, Nord-Westmilch, Nordmilch en uiteindelijk DMK. Fusies, herstructureringen, nieuwe directies. Vandaag wordt de locatie geleiddoor een vrouwelijke fabrieksmanager – vroeger ondenkbaar, zegt hij, zondernostalgie, puur feitelijk. In leiderschapsworkshops heeft hij zich verdiept in zijn eigen sterke en zwakkepunten – nieuwsgierig en zonder ego. “Ik heb veel over mezelf geleerd. Ook de ongemakkelijke dingen.” Het meest ongemakkelijke: hij vindt het moeilijk om grenzen te stellen. Hij is na werktijd bereikbaar voor collega’s die gewoon even moeten praten. Hij neemt de telefoon op, ook op feestdagen. Zijn deur staat altijd open - niet als signaal, maaromdat hij het zo bedoelt. Soms vraagt hij iemand hoe het gaat, die zegt “goed”, en zit diezelfde persoon de volgende ochtend bij hem op kantoor. “Ik voel dat gewoon,” zegt hij. “Mijn grootste kracht – en tegelijk mijn grootste zwakte.” Hij heeft twee kinderen die allebei studeren. Zijn zoon heeft hij geleerd om naar de wereld te kijken zoals hij zelf doet: via het gedrag van mensen. De jonge man studeert momenteel in Japan. Zijn vader kijkt van een afstand mee - en is trots. Wat hij heeft meegegeven is geen carrièrestrategie, maar een houding: weesnieuwsgierig naar mensen. Vraag voordat je oordeelt. En begrijp hoe iemand in elkaar zit voordat je probeert hem te leiden. Dat geldt bij een brand in het Emsland. Dat geldt aan de yoghurlijn in Neubörger. En dat geldt om twee uur ’s nachts, wanneer de telefoon gaat omdat een colleganiet kan slapen. Bernhard Thieke neemt op. Dat heeft hij altijd gedaan. En hij ziet geen reden om daarmee te stoppen.
